آخرین مطالب

فریاد، سکوت، شورش یا همراه شدن

وطن مظلوم من صفحه اول

  بزرگنمایی:




علی مهری


می‌خواستم دست‌به‌قلم ببرم و بنویسم از روایتی که برای اصلاح‌طلبی داشتم اما حقیقتاً دیدم مظلوم‌تر از وطن وجود ندارد. فضای مجازی پر است از مرثیه‌ای که برای وطن سر داده می‌شود. بیچاره وطن! در طی این پنجاه شصت سال اخیر انواع وطن‌پرستی را دیده‌ایم. از وطن‌پرستی سازمان‌های به‌اصطلاح مبارز خلق (مجاهدین خلق، فدائیان خلق، پیکار و راه کارگر و ...) تا وطن‌پرستی مدعیان انقلاب اسلامی (فدائیان اسلام، مجاهدین انقلاب اسلامی، هیئت‌های موتلفه اسلامی، جامعه و مجمع روحانیون مبارز و گروه‌های ریزودرشت مانند دفتر تحکیم و احزاب نوپایی که در سال‌های اخیر پا به عرصه عمومی نهاده‌اند) همه درد وطن دارند؟! سؤال اینجاست اگر این‌همه گروه و تشکل سوز وطن دارند، چرا وطن این‌همه در رنج و الم به سر می‌برد؟ چرا وطن روزبه‌روز نحیف‌تر و رنجورتر می‌شود؟
مطالعه تاریخ درس‌های زیادی برای ما از وطن‌پرستی دارد و این‌که کدام وطن‌پرستی راستین است و کدام دروغین و کدام‌یک دوستی خاله خرسه؟!
داستان مشروطیت مملو از رشادت و وطن‌پرستی مردمی دست از جان شسته است؛ اما داستان ستارخان داستان دیگری است و به نظرم آنچه ستارخان را در اوج قرار می‌دهد چیزی نیست جز درک درست او از وطن.
بعضی‌ها تصور می‌کنند ستارخان در استبداد صغیر یگانه شد، البته شد در همان رادمردی و تن ندادن به ظلم و ستم و استبداد ولی نه در همان محاصره تبریز که در آن صورت بسیاری دیگر هم با او بودند از انجمن غیبی و خارج از آن، آنچه اما او را متمایز از دیگران ساخت تعبیر درست او از وطن و وطن‌پرستی بود.
روایتی که می‌خواهم بازگو کنم به نقل از سید حسن تقی زاده است که در انجمن مهرگان هرازگاهی سخنرانی داشت؛ اما قبل از آن می‌خواهم اولین درسی که از تاریخ مشروطیت البته در دوره استبداد صغیر می‌توان گرفت، اشاره‌کنم که درس‌های مشروطه بسیار است اما به بیان فقط دو درس از آن یعنی آنچه برای امروزمان از نان شب هم واجب‌تر است می‌پردازم.
در جریان همین استقامت و محاصره تبریز، مردم تبریز برای سد جوع و رفع گرسنگی مجبور شدند به باغات اطراف تبریز برای خوردن گیاهان روییده در صیفی‌جات بروند. امروز کسی آنان را به خاطر این صبر و تحمل نه‌تنها سرزنش نمی‌کند، بلکه آن رشادت و ایستادگی را منشأ تحولاتی می‌دانند که هنوز هم ادامه دارد. اهمیت این نکته ازآن‌روست، در دوره و زمانه‌ای که هرگونه مقاومتی عملی بی‌حاصل و مذموم به‌حساب می‌آید، نه‌تنها استقامت آنان را بی‌حاصل نمی‌دانند بلکه چون جامعه نوین امروز ما بر همین مجاهدت‌ها و هزینه‌هایی که پرداخته‌شده بنا شده، شایسته تقدیر هم هست حتی از سوی کسانی که سرسختانه با هرگونه حرکت رادیکالی سر ستیز و مخالفت دارند؛ چرا این‌چنین است؟
به نظر من چون راهی که برگزیده بودند درست بود. بدین معنا که دقیقاً بر چیزی پافشاری می‌کردند که فونداسیون نظم نوین اجتماعی محسوب می‌شود و از آن منزل ناچاراً باید عبور می‌کردیم و در همین راستا معلوم می‌شود هر هزینه دادنی بد نیست آنچه هزینه دادن را مذموم و نامطلوب نشان می‌دهد، نادرستی راه برگزیده است.
 ازاینجا می‌رسیم به آنچه مدعای ماست؛ یعنی استانداردسازی مفاهیم؛ کاری که سال‌ها پیش باید انجام می‌شد و در آغاز هر حرکت، هر جنبش و هر انقلابی باید انجام پذیرد تا بتواند اراده‌های تحریف را مهار و کنترل کرده و از بیراهه‌هایی که به نام انقلاب، جنبش اصلاح‌طلبی و غیره هرآن ممکن است موجب تحریف آن شود، جلوگیری شود.
موضوع دیگر که قصد اصلی ما از نوشتن این سخن آن است؛ تلاشی است برای استانداردسازی مفهوم وطن‌پرستی.
برگردیم به روایت اصلی این سخن سید حسن تقی زاده می‌گوید در محاصره تبریز خبری به ستارخان رسید که دولت روسیه تزاری در پشت مرزهای کشور آماده است تا برای کمک مردم محاصره‌شده تبریز وارد خاک ایران شده و محاصره تبریز را بشکند (اگر امروز چنین اتفاقی می‌افتاد چنانچه می‌بینیم متأسفانه! تحریم‌های آمریکا اسباب هلهله و شادی برای بعضی‌ها در داخل و خارج‌شده و از تحریم‌های آمریکا علیه ایران هم استقبال می‌کنند؟!) بعد از شنیدن این خبر اشک در چشمان ستارخان جمع شد و به من مطالبی را انشاء کرد تا خطاب به محمدعلی شاه بنویسم... ستارخان نوشت اختلاف ما و شما مانند اختلاف پدر و پسر، یک اختلاف خانوادگی است و به خودمان مربوط است نه اجنبی. من خودم را تبعید کرده (و از همه مجاهدت‌ها و زحمات کشیده شده برای مشروطیت، به خاطر وطن گذشته) و از این شهر می‌روم ولی شما نیز محاصره تبریز را بشکنید تا اجازه نداده باشیم. بیگانه به این بهانه وارد خاکمان شود.
تقی زاده می‌گوید بغض گلوی ستارخان را گرفته بود و اشک بر گونه‌هایش جاری بود و بروی کاغذ نامه می‌چکید و به من انشاء می‌کرد منهم می‌نوشتم و گریه می‌کردم و به روایتی نیز وقتی محمدعلی شاه آن نامه را می‌خوانده گریه می‌کرده است.
فرض کنیم ما با پدرمان یا سایر اهالی منزل اختلاف داریم و باز تصور کنیم خانواده‌مان با همسایه‌مان وارد اختلاف شده است حق یا ناحق. شما یا من آیا ممکن است بجای آن‌که طرف پدرمان را بگیریم، طرف همسایه را بگیریم؟! اصلاً تصورش هم محال است.
ما را چه شده است؟ به کدامین قبله‌ایم؟ چرا دچار اشتباه شده‌ایم؟ آمریکا ما را تحریم کرده است بجای دلسوزی به همدیگر و حمایت از هم‌وطن سودجویانه و فرصت‌طلبانه فقط به دنبال منافع و مصالح شخصی باندی گروهی و جناحی‌مان بوده و با این کار خود قبل از هر چیز زندگی را بر خودمان و جامعه و دیگران سخت کرده‌ایم. از این بگذریم که آب به آسیاب دشمن ریخته و چاه برای وطن و هم‌وطن می‌کنیم و نیز بگذریم از آنانی که در بزنگاه‌های این کشور غیرمسئولانه رفتار نموده و با دشمن این ملک و مملکت در یک جبهه قرارگرفته‌اند و همراه نیروهای دشمن علیه این وطن جنگیده‌اند. درحالی‌که مدعایشان عشق به وطن بوده است؟!
اکنون نیز به سبب اعمال تحریم‌های جدید مشغول هلهله و تبریک به هم هستند و بسان دوتیغه به‌ظاهر مخالف در (داخل و خارج) نان به هم حواله می‌دهند! ستارخان اما نشان داد زمانی که موضوع وطن است، از همه آرمان‌ها و دغدغه‌ها و اعتقادات و ... باید دست شست و به دشمن اجازه نداد رخنه کند و این است که بعد از فتح تهران همه مبارزان مشروطه‌چی او را در صدر مجلس شورای ملی نشانده و ملقب به سردار ملی نمودند. با آن‌که دیگران در غیاب او تهران را فتح کرده بودند و او خود را بعد از فتح تهران و از تبعید خودخواسته رسانده بود.
چه انقلابی باشیم چه غیرانقلابی اولویت اول ما کشور و وطن است و می‌بایستی همه‌چیز را فدای وطن کرد. چراکه اگر کشتی وطن نباشد نه از ایران و ایرانیت اثری خواهد ماند و نه از اسلام و نه از انقلاب. نه از اصلاحات و نه از هر جنبش دیگر اثری نخواهد ماند.
اگر کشوری نباشد، در کجا می‌توان به دنبال تحقق ایده‌ها و آرمان‌ها برای بهروزی ایران و مردمانشان بود؟ یعنی در مقام انتخاب بین مکتب و انقلاب با کشور به‌عنوان یک انقلابی معتقدم کشور بر هر آرمان و ایده‌ای مقدم است و در مقام انتخاب بین انقلاب و اصلاح‌طلبی هم معتقدم انقلاب بر اصلاح‌طلبی مقدم است و در مقام اصلاح‌طلبی با منافع باندی و تشکیلاتی، منافع اصلاح‌طلبی ارجح خواهد بود. مسئولیت‌هایی که پیشاروی ما قرار دارد به‌عنوان سه‌گانه مسئولیت‌پذیری اگر ملاک عمل و انتخاب باشد، هیچ‌گاه دچار تلاطم و بحران نخواهیم شد.
آنانی که در مقام دفاع از انقلاب و در پست‌های اصلی نظام قرار دارند حفظ کشور برای آنان می‌بایستی بر حفظ انقلاب و نظام برخاسته از آن اولی تر باشد و بتوانند انقلاب و نظام را فدای وطن کنند. این‌چنین است که هم خود جاودانه می‌شوند و هم انقلاب و دین و مکتبی که برای آن می‌جنگند را جاودانه خواهند ساخت.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

آخرین اخبار

نقد و بررسی راه‌های توسعه در ایران از دیدگاه برخی نظریه‌پردازان داخلی

کاهش یا افزایش باروری

درباره گسست نسل ها

مشروطه خواهی نوین

ما قانون می‌خواهیم

در نسبت دین با ناسیونالیسم

آسیب‌شناسی تئوریک اصلاحات؛ از اصلاح تا جنبش

چند نکته و تمام

پیش‌نویس سند راهبردی حوزه زنان حزب اراده ملّت ایران

سلسله نشست های تخصصی زنان عصر ما

«حاما چه می‌گوید؟» پندار منتشر شد

فلج مغزی در کودکان

کداممان مقصریم؟ در باب بیغوله: با نگاهی به دو فیلم «ابد و یک روز» و «متری شیش‌ونیم» ساخته سعید روستایی، در پی رونمایی از تبِ تند گیشه

درباره گسست نسل‌ها سخنرانی شروین وکیلی در نشست فصلی کمیته فرهنگی حزب اراده ملت ایرن

نقد وآسیب‌شناسی نحله (مشرب ومسلک) سیاسی اصلاح‌طلبی

حکمرانی حزبی سخنرانی داوود فیرحی در نشست اردوی مباحث بنیادی شاخه جوانان حزب اراده ملت ایران

اشکال از خودمان است؛ گردن رقیب نیندازیم سرمایه رئیس دولت اصلاحات را مثل یخ مقابل آفتاب قرار دادند

انتخابات و اصلاح‌طلبان

نظام تحریم‌ها و نقاط اقتدار و ضعف ایران در برابر تحریم‌ها

الزامات سیاست ورزی مسئولانه

هفتادوچهارمین بهار بهمن کشاورز خیلی زود پاییزی شد

سایه بی‌خانه شد!

اول اردیبهشت در میان ابرهای تیره بارانی آمد اما بی سهراب گذشت

جمشید مشایخی هم رفت!

آقای وزیر خط قرمز معلمان کجاست؟!

پیش‌نویس سند راهبردی حوزه زنان حزب اراده ملّت ایران

شورای مرکزی شاخه جوانان حزب اراده ملت انتخاب شد «قائدی» رئیس شاخه جوانان شد

اقتصاد پانزی نتیجه شورش و آنومی اقتصادی

سرنوشت بازارهای نظامی پاسخی به چالش مطرح‌شده در ارتباط با تعیین تکلیف سهامداران خصوصی بانک‌های نظامی، بعد از ادغام در بانک سپه

خروش جهانی فعالان دانش‌آموزی محیط‌زیست شما به ما دروغ گفتید

سیلاب غم در بهار پرآشوب

چه بودیم، چه شدیم! حاشیه‌ای بر متن چهل‌سالگی انقلاب

آسیب شناسی معرفتی جامعه ی ایرانی (با نگاهی به گفتمان اصلاح طلبی) گفتمان و نظام آموزشی

نقد وآسیب‌شناسی نحله (مشرب ومسلک) سیاسی اصلاح‌طلبی

امت چیزی فربه تر از حکومت

معضل دموکراسی: برگزیت

چرایی ضرورت مذاکره از منظر انقلابی گری آنچه را خداوند می‌دانست و آنها نمی فهمیدند راست بود!

رئیسی و انتظارات همه!

گفت‌وگو با سید معروف صمدی 2:30 بامداد چه شد

خودکرده را تدبیر نیست!

با رفع حصر، استفاده از مشاوره خاتمی و آغاز گفت‌وگوی ملی می‌توانیم از این برهه عبور کنیم

بازگشایی دفتر آق‌قلا در استان گلستان

بیانیه اهواز

منتقدان حزب اراده ملت از منافع خود هراس دارند

سیاست‌های جمعیتی ضد توسعه در تاریخ معاصر

پرسش و پاسخ با بانک مرکزی در سامانه انتشار و گردش آزاد اطلاعات

سطح توقع مردم از زندگی در دوران هاشمی افزایش یافت

پیروز حناچی نخستین شهردار ترک‌تبار و متخصص تهران

باغ ناصر

سمن‌ها و چگونگی ارتقا مشارکت‌های اجتماعی