سید قائم موسوی پژوهشگر و تحلیلگر سیاسی و عضو دفتر سیاسی حزب اراده ملت ایران

فرانسه از فین کن اشتاین تا پسابرجام سرمقاله

فرانسه از فین کن اشتاین تا پسابرجام

  بزرگنمایی:

فرانسه در اذهان ایرانیان تصور دوگانه ای دارد، اگر چه کشوری استعمارگر، اما ترکش های استعماری اش کمتر گریبان ایران را گرفته بود. زمانی فتحعلیشاه برای افزایش توان مقاومتش در برابر روسیه تزاری دل به امپراطورش؛ ناپلئون بسته بود. با او معاهده «فین کن اشتاین» را منعقد کرده بود، اما جوهرش خشک نشده، با عهده نامه ی « تیلسیت »(قراردادی میان روسیه و فرانسه) از حیزِ انتفاع افتاد. بعدها اگر چه فرانسه همچنان در نگاه حکومت، ناصواب، در چشم و دل روشنفکران اما قابل احترام بود. دیالوگ عباس میرزا با ژوبر؛ دیپلمات فرانسوی هنوز هم جالب است.
انقلاب 1789 و شعارهایش، روشنفکران؛ کافکا، روسو، آندره ژید، ژان پل سارتر، جمیز موریه... الگوهایی قابل اتکاء بودند. زبان فرانسه زبان فاخری قلمداد میشد. حتی محمدرضاشاه مکالمات سری اش را به فرانسه انجام می داد. در نگاه او ژنرال دوگل شخصیت قابل تمجیدی بود. پدرش را هم با ناپلئون قیاس می کردند که هر دو از سربازی آغاز و دستِ آخر شنل شهریاری را پوشیدند. شاید قیاسِ بی ارتباطی نبود حداقل در سرنوشت شان، که هر دو برکنار و به جزیره ها تبعید شدند. آل احمد، شریعتی، شاملو، هدایت و سایر روشنفکران ایرانی بر خلاف روشنفکران چپ که دل به ادبیات کشور شوراها سپرده بودند،الفت بیشتری با ادبیات فرانسه داشتند.
فرانسه در گذارِ قدرت از سلطنت به جمهوری هم خواسته یا ناخواسته درگیر شد. در فرانسه بود که مبارزه اپوزیسیون با شاه شکل و شمایل جهانی پیدا کرد. چند صباحی قلبِ انقلاب از قریه ی کوچکی در فرانسه می تپید و خون لازم را به تهران پمپاژ می کرد. جلسه ی تاریخیِ سران کشورهای چهارگانه و در جزیره گوادلوپِ آنها، خروج شاه را نسخه پیچی کرد. بلندپروازی های هسته ای شاه با قرارداد ده درصدی شرکت اورودیف آنها می رفت که جامه عمل بپوشد. فرانسه موجدِ اصلیِ توانِ همیشه مبهم اسرائیل هم بود. اینگونه فرانسه در پیچ های تاریخی مربوط به ایران حضور پررنگی داشت. در ادبیات و سیاست و صنعت!
فرانسه اکنون نیز بنا دارد در مناسبات مربوط به ایران فعالیت منفی و مثبت در خوری داشته باشد. طبیعتاً نارویِ دقیقه ی نودیِ وزیر امور خارجه اش در پلانِ نهایی «برجام» در خاطرمان مانده است. فرانسه بعد از برجام و وقتی که ترامپ آنرا به مسلخ برده بود بسیار تلاش کرد که پلی میان ایران و آمریکایِ ترامپ ایجاد کند، جایی که موفق نشد. روحانی به سختی با خنده های هیستریکش به لغزندگیِ مارماهی با معجونی از خوف و شوق و حسرت، گریخت. 
فرانسه و اروپا در تنشِ رو به تزاید آمریکا و اروپا در دوره ی ترامپ در تلاش بودند تا از وخامت اوضاع و وقوع جنگ جلوگیری کنند. ترامپ که تمام شد و ابرهای سیاه جنگِ خواسته یا ناخواسته کنار رفتند، اروپا دیگر دل آسوده از رفتارهای هیجانی و خودسرانه خود تبدیل به مدعی شدند. برای ایران رجزخوانی میکنند. فرانسه دوباره در نقشِ «بتایِ منفی» فرو رفت. 
نامعمول ترین رفتار فرانسه به اظهارات آنها در مورد ضرورت وجود عربستان و دیگر کشورهای منطقه در مذاکرات مربوط به برجام است. در حالی که برجام با انواع دردسر مواجه هست و چگونگی اعاده ی آن خود هزاران مشکل ریز و درشت دارد، موضع فرانسه نمایی از تمثیلِ «قوزِ بالا قوز» و حضور عربستان نوعی حضور «خروس بی محل» می باشد. قضیه ای که شدنی نیست و بر فرض محال هیچگونه کمکی به پیشبرد امور مربوط به برجام نیر نخواهد کرد. مسئله ای که از جوانب مختلف غیرمنطقی و ناشی از همان سازهای ناکوکی هست که فرانسه گاه و بیگاه کوک میکند.
به نظر میرسد بیشتر برنامه ای برای دلخوشی عربستان باشد تا سیاستِ پخته و منبعث از هماهنگی با سایر کشورهای همسو بویژه اتحادیه اروپا، نوعی تیر در تاریکی، چند پاره کردن تمرکز ایران و درگیر کردنش با شرایط غیرمنتظره... نشانه اش موضع اتحادیه اروپا پیرامون این اظهارات و شخصی خواندن آنها... چرا که اختلافات ایران و عربستان و کشورهای منطقه از جنسی دیگر و مستلزم کنسرتی دیگریست. 
فعال شدن اتحادیه اروپا برای میانجیگری با ایران و آمریکا، بازگشت به برجام و رفع تحریم ها اقدام مثبت و رو به جلویی است که قادر است پالس های منفی فرانسه را بی تاثیر و در خودش هضم نماید. اتحادیه اروپا به خوبی می داند که تنها راه باز شدن باب مذاکره بازگشت آمریکا به برجام است. بخوبی واقف است که سراغ باز کردن گرهِ کورِ مناقشه برود؛آمریکا!
اگر این گره باز شود می توان سراغِ گره های دیگر رفت و بخت آنها را آزمود! گرهی که شاید بتواند مقدمه ای برای کلافِ سر در گم روابط ایران و غرب باشد! و شاید هم نباشد! باشد و نباشد این کلاف به عوامل مستقیم و غیر مستقیم زیادی ارتباط وثیق دارد، مهمترین عامل مستقیم اراده ی طرفین ماجراست که در محکِ آزمونی جدی قرار دارد! زمان و بویژه خواستِ نیروهای ثالث به نفعِ هیچ کدام نیست!


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

بجای مقدمه(38): با سلام و ارادت خدمت تمام خوانندگان عزیز ...

سخن سردبیر(38): درد و دل سیاسی

سرمقاله(38): رسانه‌ها، ریه‌های جوامع دموکراتیک

مدخلی بر عمل سیاسی حزبی با نیم‌نگاهی به واکنش سمن‌ها به موضوع پتروشیمی میان‌کاله

ضرورت تغییر و بازنگری قانون اساسی پس از قریب به 35

گزارش تصویری حضور انتشارات حزب اراده ملت ایران در سی و سومین نمایشگاه کتاب تهران (بخش اول)

درمان به شیوه کتاب کرایه‌ای! حذف قرائت‌خانه‌ها

ضرورت فعالیت حزبی با محوریت اثبات لیاقت و استحقاق مردم

قلمرو ریا در ایران

اخلاق در روزگار کرونا مورد هجوم اقتصاد قرار گرفت

عمل سیاسی خود را در تشکیلات مجهز به دانش و تئوری و تجارب روز کنیم

معرفی فیلم: چرا دشمنی می‌ورزیم؟

معرفی مقاله: نگاهی پژوهش‌محورانه به نمایشگاه کتاب تهران

معرفی چهره: معلمی دانشگاه یک افتخار است و پزشک بودن یک خدمت

معرفی رویداد: پایان لیگ برتر فوتبال ایران

یک عکس و چند نکته: نیم نگاهی به مشکلات متصدی سرویس‌های بهداشتی بین‌راه

نهادهای اجرائی حزب گزارش کار دادند

انتشارات حزب اراده ملت ایران در نمایشگاه بین‌المللی تهران حضور یافت

حکمرانی حزبی مفقود چرخه سیاست در ایران

حضور دبیر کل حزب اراده ملت ایران در غرفه انتشارات

جریان‌های سیاسی ایران

سیاست به زبان خودمانی - 37 (حزب بنگاه کاریابی نیست!)

بجای مقدمه (37): زیست دشوار شهروندان و ...

سخن سردبیری (37): حزب یا خیابان مسأله این است

سرمقاله (37): مسئولیت با کیست!؟

سبزها، فراتر از محیط‌زیست‌گرایی

حقی برای ندیدن، حقوقی برای ندادن

چون در کشور حکمرانی حزبی نداریم با مشکلات شفافیت آرا مواجه هستیم

داستان تدوین و تصویب اولین برنامه توسعه جمهوری اسلامی ایران

درنگی فلسفی در ماهیت معلم بودن

از اندیشه تا عمل

مصاحبه: شوراهای اجتماعی محلات بستر تمام کارهایی است که همه دستگاه‌های متولی در برنامه‌هایشان نیاز به ارتباط با مردم و شنیدن نقطه‌نظرات آن‌ها دارند.

معرفی فیلم: خانم اجازه! حالا میشه گریه کنم؟

معرفی کتاب: مشروطه فقط لفظ بود و معنا نداشت!

معرفی چهره: عاشق ایران خارج از خاکش به خاک سپرده شد

معرفی رویداد: من یار مهربانم

یک عکس و چند نکته: آخرین دستانی که بر پیکر ما می سایند

اولین جلسه شورای مرکزی حزب اراده ملت ایران در سال جدید

اولین حضور انتشارات حزب در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران

دومین جلسه دفتر سیاسی در سال جدید برگزار شد

دو کتاب جدید انتشارات حزب اراده ملت ایران منتشر شد

به جای مقدمه (36): سخنی با بزرگان وطن‌پرست و باقی قضایا

سخن سردبیری (36): سخنی با بزرگان وطن‌پرست

سرمقاله (36): تغییرات اقلیمی

تداوم در پیوند بین نسل‌ها ضروری برای توفیق فعالیت‌های حزبی

ما و مهاجرین افغانستان

گزارش: وضعیت نان در آزادشهر وخیم است/صادرات محصولات یارانه‌ای، بدون نظارت، آسیب به اقتصاد

گزارش: در سفر با زمین مدارا کنیم/گردشگری پایدار اصلی در جهت حفظ منافع است

اتّحاد هستی و اندیشه

رؤیاهای شیرینی که برای ایران داشتیم