آخرین مطالب

آزمون و تجربه دموکراسی در ایران معرفی و پیشنهاد

آزمون و تجربه دموکراسی در ایران

  بزرگنمایی:
شناسنامه: کتاب: بحران دموکراسی در ایران نویسنده: فخرالدین عظیمی انتشارات: قطره تعداد صفحه: ۶۲۸

کتاب پیشرو اثری است از فخرالدین عظیمی که بحران دموکراسی در ایران را از سال 1320 تا 1332 مورد بررسی قرار می‎دهد. در سال 1941 انگلیس‌ها و روس‌ها ایران را اشغال کردند. رضاشاه تحت‌فشار انگلیس مجبور به کناره‌گیری شد و این اتفاق، یکی از پرتلاطم‌ترین دوره‌های تاریخ سیاسی مدرن ایران را به دنبال داشت. ایران صحنه آشفتگی سیاسی گشت و فراگیرنده جناح‌ها و سازمان‌های متعددی شد که اعتقادات ایدئولوژیک آنها از چپ کمونیستی تا راست مذهبی را در بر می‌گرفت.
هدف اصلی “فخرالدین عظیمی” در “بحران دموکراسی در ایران” توصیف مجموعه‌ای از عوامل پیچیده از جمله مقررات و محدودیت‌های قانون اساسی است که مانع از پیدایش و توسعه یک حکومت پارلمانی باثبات، در ایران آن‌هم در فاصله زمانی خاتمه پادشاهی رضاشاه در شهریور 1320 تا سقوط دولت دکتر مصدق در مرداد 1332 در ایران شد. سناریوی ناشی از شرایط پیش‌آمده سبب شد که ایران خود را در یک بن‌بست مزمن و درعین‌حال تجزیه‌کننده ببیند و بحران‌های سیاسی متعددی را به خود ببیند.
هدف اصلی این بررسی، شرح و توضیح مجموعه عوامل پیچیده‌ای ازجمله مفاد و محدودیت‌های ناشی از قانون اساسی است. عوامل مزبور موجب قدرت بیش از اندازه مجلس، اختیارات و امتیازات مستحکم و ریشه‌دار سلطنت، آسیب‌پذیری، ضعف و بی‌ثباتی کابینه‌ها می‌گردید. وضع ناشی از عوامل مذکور که به‌صورت بن بستی سیاسی و بحران‌هایی پیاپی ظاهر شد، بر آزمون و تجربه دموکراسی در ایران که در اینجا به معنایی محدود، یعنی حکومتی انتخابی یا پارلمانی به‌کاررفته است، به سنگینی سایه افکند.
این اثر همچنین به دنبال توضیح این موضوع است که چرا تنها تجربه طولانی ایران با دموکراسی پارلمانی، محکوم به شکست بود. اقتدارگرایی و فقدان جامعه مدنی واقعی که ناشی از ناکامی‌های این دوره بود، تبیینی از مشکلات مستمر ایرانیان به دست می‌دهد که تا امروز هم با آن دست‌به‌گریبان است. این مطالعه از نظر گستردگی و عمق پردازشِ موضوع و همچنین استفاده وسیعی از منابع فارسی و سایر زبان‌ها نمونه‌ای، بی‌همتاست.
کتاب با تصاویری از شخصیت‌های سیاسی دوران موردبحث، همراه گشته و در بخش پایانی با عنوان (سخن آخر) شرح اجمالی رویدادهای مهم دوران رضاشاه تا کناره‌گیری او در 1320ش درج گردیده است. صفحات پایانی کتاب به یادداشت‌ها، مراجع، کتابشناسی فارسی و خارجی و فهرست نام‌ها اختصاص‌یافته است. نویسنده در مقدمه کتاب اذعان می‌دارد که در این اثر سعی نموده تصویری متعادل از عملکرد رضاخان ارائه دهد.

علیرضا مالمیر


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

*وقتی جامعه جلوتر از سیاست حرکت می‌کند*

مبالغه‌ معکوس؛ وقتی افراط، علیه خودش عمل می‌کند

تداوم انسداد سیاسی، تعمیق شکاف با غرب و سایه ثبات امنیتی (پایش گرجستان 4)

موازنه قدرت در جهان در حال تغییر: تحولات ساختاری و استراتژی ایران در نظم نوظهور

بازتعریف عدالت و هویت در دنیای معاصر: تحلیل ترکیبی وکیسم و لیبرال چپ در تحولات سیاسی و فرهنگی دهه اخیر

«امپریالیسم صلح‌نما: آبادی و آزادی به‌مثابه نقاب در گفتمان پوپولیستی ترامپ»

انقلاب وسطی (بخش سوم)

سیر روشنفکری در ایران

نسلی ربوده‌شده؛ کودکانی که به بردگی نوین فروخته شدند

کودک و شاهنامه

کارگران؛ عامل اصلی توسعه و شکوفایی اقتصادی

دکّانی به نام دانشگاه!

فلرهای نفتی خوزستان، آزمون جدی مسئولیت‌پذیری صنایع و حاکمیت قانون

افزایش تورم آبان 1404؛ خوزستان در جمع بالاتر از میانگین کشور

معرفی کتاب (ایرانیان؛ دوره باستان تا دوره‌ی معاصر)

نقد و بررسی کتاب «قواعد تربیت کودک نوپا»

جهان در هفته‌ای که گذشت

مصاحبه دبیرکل حزب اراده ملت ایران «احمد حکیمی‌پور» با روزنامه ایران

آغاز به‌کار مدرسه حزبی حاما با وجود قطعی اینترنت و تعویق یک‌هفته‌ای

دریافت مجوز کتاب پزشکی در مقیاسی گسترده (تاریخ‌های جهانی پزشکی اجتماعی)

سه‌شنبه‌های گفت‌وگو حاما (به‌صورت مجازی) هم برگزار می‌شود.

ایرانِ امروز و هزینه‌های سنگین کشوری که بدون حزب اداره می‌شود

تبلیغات معکوس

ایران و غرب؛ تقابل یا مذاکره

سکوت جهانی و عدالت معلق در غزه

نقش احزاب از نگاه حاکمیت در ایران: تحلیل نظری و تاریخی

قدرتمندان جهان از ایران چه می‌خواهند؟

اساس این بانک رفاقتی بود

خطر حذف ارز ترجیحی و تبعات آن بر اقتصاد کشور

ازدواج کودک، فقر و چرخه آسیب اجتماعی

اهمیت قشر کارگر در توسعه اقتصادی و اجتماعی جوامع

انقلاب وسطی (بخش دوم)

بازخوانی ابتذال شر و عدالت ترمیمی در اندیشه هانا آرنت

رهایی از زندان نام‌ها

از بحران تا بهره‌وری؛ چگونگی استفاده از سیلاب در کشور

معرفی کتاب در اندیشه ایران

نقد و بررسی کتاب «قانون و مسئولیت»

همایش «کودک و طبیعت» در هفته ملی کودک برگزار شد

بیانیه درخصوص وضعیت نگران کننده پارک چیتگر

اکالیپتوس؛ ناجی سبز یا تهدید خاموش برای منابع آب زیرزمینی؟

جهان در هفته‌ای که گذشت

حکیمی‌پور دبیرکل حزب اراده ملت ایران شد

آغاز به‌کار گروه تلفیق برنامه‌ریزی بلندمدت حزب اراده ملت ایران

ابقا هیأت اجرایی با حضور دبیرکل جدید

مدرسه حزبی3؛ آغاز دوره زمستان در افق تازه اندیشه و آموزش حزبی

ضرورت حکمرانی حزبی در اینجا و اکنون کشور

طبقات ناراضی در جدال با سرمایه‌داری

گرجستان در تقاطع بحران‌ها؛ انتخابات شهرداری و اعتراضات خیابانی

انقلاب وسطی (وسطا) پیش‌درآمد

از برجام تا بازگشت تحریم‌ها؛ روایت ناتمام دیپلماسی و منطق قدرت