بزرگنمایی:

زهرا زمانی - اراده ملت؛
لایحه اخیر اصلاح قانون انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا در مجلس ایران با هدف رفع مشکلات موجود و افزایش شفافیت و عدالت انتخاباتی تصویب شده است. این اصلاحات شامل چند تغییر مهم است:

1. تعیین شرایط جدید برای نامزدی: برای شرکت در انتخابات شوراها، کارکنان شهرداری‌ها باید استعفا دهند تا از بروز تضاد منافع جلوگیری شود. همچنین، طرحی برای برگزاری آزمون‌های خاص برای داوطلبان مطرح شده است که به منظور ارزیابی توانمندی‌ها و شایستگی‌های لازم اجرایی می‌شود.
2. بهبود نظارت بر انتخابات: پیشنهاد شده که فرایند نظارت به شورای نگهبان واگذار شود تا از تخلفات احتمالی جلوگیری شود. همچنین، تبلیغات نامزدها با همکاری صداوسیما به شکل یکپارچه‌تر انجام خواهد شد تا از استفاده نادرست از منابع عمومی جلوگیری شود.
3. انتخاب شهرداران توسط مردم: برخی نمایندگان پیشنهاد داده‌اند که شهرداران به طور مستقیم توسط مردم انتخاب شوند، تا ارتباط بیشتری بین مردم و شهردار ایجاد شود و شهرداری‌ها بهتر به نیازهای مردم پاسخ دهند.
با توجه به بازخوردهای متفاوت در مجلس، ممکن است برخی مواد برای بررسی‌های بیشتر به کمیسیون ارجاع داده شوند تا اصلاحات دقیق‌تری انجام شود.

1 - الزام به استعفای کارکنان شهرداری چه تأثیرات مثبت یا منفی می‌تواند بر انتخابات شوراهای شهر و روستا و بهبود وضعیت عملکرد این شوراها داشته باشد؟
استعفای کارکنان شهرداری برای نامزدی در انتخابات شوراها می‌تواند چندین تأثیر مهم بر شفافیت و رقابت عادلانه بگذارد از جمله مهمترین آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
جلوگیری از تضاد منافع؛ با خروج کارکنان شهرداری، احتمال سوءاستفاده از موقعیت شغلی برای تبلیغات یا استفاده از منابع دولتی کاهش می‌یابد که به شفافیت بیشتر کمک می‌کند.
بهبود رقابت عادلانه؛ این الزام می‌تواند از برتری کارکنان شهرداری نسبت به دیگر کاندیداها جلوگیری کند، زیرا آن‌ها در صورت حفظ سمت، دسترسی به منابع و اطلاعات بیشتری دارند؛ بنابراین، با استعفا، همه داوطلبان در شرایط رقابتی برابرتری قرار می‌گیرند.
تأثیر بر کیفیت کاندیداها؛ از نظر کیفی، این الزام ممکن است برخی از کاندیداهای باتجربه و تخصصی را که در شهرداری فعالیت دارند، از کاندیدا شدن منصرف کند. در نتیجه، شوراها ممکن است از تجربه مدیریتی برخی افراد کارآمد محروم شوند.

2 -  یکی از تغییراتی که برای انتخابات شوراها پیش‌بینی‌شده آزمون ورودی برای کاندیداهاست، اولین سؤالی که اینجا مطرح می‌شود این است که آیا تجربه‌های بین‌المللی مشابهی در این زمینه وجود دارد؟
تجربه‌های مشابهی را در برخی کشورها شاهد هستیم که آزمون‌هایی را برای ارزیابی شایستگی و تخصص کاندیداهای شوراها برگزار می‌کنند در کشورهایی مانند چین و سنگاپور، آزمون‌های ورودی برای برخی پست‌های مدیریتی دولتی مرسوم است. هدف این آزمون‌ها تضمین حداقل صلاحیت‌های حرفه‌ای برای مدیریت شهری است، البته این موضوع در کشورهای غربی به دلیل مخالفت با محدود کردن دسترسی به سمت‌های عمومی کمتر رایج است.

3 - آیا وجود این آزمون و گزینش نامزدها از این طریق، به بهتر شدن روند شکل‌گیری شوراهای کارآمدتر کمک خواهد کرد؟
اثرات این این آزمون‌ها در کشورهایی که اجرا شده‌اند، معمولاً به بهبود تخصص مدیریتی منجر شده‌اند، اما به شرط اینکه شفاف و بدون سوءاستفاده برگزار شوند، چرا که احتمال ایجاد نابرابری و تبعیض از طریق این آزمون‌ها وجود دارد.

4 - به نظر شما راهکارها برای جلوگیری از سوءاستفاده از آزمون ورودی وجود دارد؟
قطعا وجود دارد اگر بخواهند و بتوانند، چند مورد عبارتند از:
شفافیت و استانداردسازی سؤالات؛ طراحی سؤالات به طور شفاف و تحت نظارت نهادهای مستقل می‌تواند از جانب‌داری جلوگیری کند.
نظارت مستقل؛ اجرای آزمون توسط نهادی مستقل یا استفاده از شرکت‌های معتبر و مورد تأیید دولت برای طراحی و برگزاری آزمون می‌تواند سوءاستفاده احتمالی را کاهش دهد.
ارزیابی عادلانه؛ نظارت بر شیوه ارزیابی و ایجاد فرصت برای اعتراض به نتایج آزمون می‌تواند از نابرابری جلوگیری کند.
النهایه در یک جمع‌بندی کلان، این اصلاحات نیازمند اجرای دقیق و نظارت مستقل هستند تا به اهداف مورد نظر دست یابند و بر شفافیت و کیفیت شوراها تأثیر مثبتی بگذارند.